fbpx
Running Stories

Cười lên nào! Bạn sẽ chạy tốt hơn đó!

kipchoge-eliud

Nghe có vẻ hoang đường, nhưng đó là kết quả của một nghiên cứu – và cũng đúng với VĐV marathon vĩ đại nhất thế giới. Cùng lắng nghe tâm sự của VĐV chạy đường dài Alex Hutchinson:

“Lần đầu tiên tôi chạy marathon, tôi bố trí gia đình và bạn bè ở một số vị trí quan trọng dọc đường chạy kèm theo lời hướng dẫn nghiêm ngặt rằng họ phải khiến tôi cười khi tôi chạy ngang qua. Tôi vẫn nhớ lúc quẹo qua một góc đường vào nửa sau chặng đua và nhìn thấy cô bạn Shannon đang cầm một tấm bảng lớn, trên đó ghi dòng chữ “ANH CÒN NHỚ LẦN TÔI MUA MÓN ĂN MYANMAR CHO ANH RỒI TÔI ĐÃ ĂN LUÔN KHÔNG?”

Nhiều năm trước, sau khi hoàn thành chuyến công tác ở Washington D.C, cô ấy đã lái xe suốt 10 tiếng với món ăn yêu thích của tôi được mua từ nhà hàng yêu thích của tôi ở băng ghế sau xe. Một người bạn đã thông báo nhầm với cô ấy rằng tôi không có ở thị trấn, nên Shannon đã vội vàng ăn phần ăn đó – ngay trước khi tôi kịp gọi lại cho cô ấy. Chồng cô, Geoff, đứng kế cô bên lề đường chạy với một tấm bảng khác có dòng chữ “CÔ ẤY XIN LỖI!” Tôi đã nở nụ cười suốt những dặm sau đó.

Tôi đã liều lĩnh đưa ra giả thuyết này dưa trên một loạt các nghiên cứu của Samuele Marcora, một nhà nghiên cứu tại Đại học Kent, cho thấy rằng bạn có thể đưa ra một ước tính hợp lý về cảm giác nỗ lực bằng cách đo mức độ hoạt động của các cơ tạo ra nụ cười hoặc nét cau có trên gương mặt bạn. Dựa trên “giả thuyết lời phản hồi của gương mặt”, một ý tưởng tương đồng với Charles Darwin, Marcora đề xuất rằng mối quan hệ cũng có thể diễn ra theo hướng ngược lại: Một nỗ lực to lớn khiến bạn nhăn mặt, và, ngược lại, việc nhăn mặt có thể khiến một nỗ lực trở nên khó khăn hơn – và một nụ cười sẽ khiến bạn cảm thấy dễ dàng hơn.

Ý tưởng này đã nảy ra trong đầu tôi từ đầu năm, khi tôi đang xem cuộc đua Nike’s Breaking2 marathon. Khi cuộc đua đang diễn ra – và, có lẽ, sự mệt mỏi trong thể chất và tinh thần của các VĐV đang dâng cao – tôi không thể nào bỏ lỡ được nụ cười bừng sáng trên khuôn mặt của Eliud Kipchoge sau mỗi vài phút. Liệu Kipchoge có thật sự tận hưởng điều này không, các bình luận viên của Twitter tự hỏi? Trên thực tế, theo biên tập viên Caesar của tạp chí Wired tường thuật lại, nụ cười của Kipchoge là một chiến thuật có chủ đích nhằm thư giãn và vượt qua cơn đau đang leo thang.

Liệu chiến thuật của Kipchoge (và của tôi) có thực sự tạo ra sự khác biệt nào không? Một nghiên cứu mới trên tạp chí Tâm lý học trong Thể dục Thể thao thực hiện bởi Noel Brick và cộng sự tại Đại học Ulster đã khám phá chính xác câu hỏi này. Họ cho 24 runners hoàn thành một chuỗi 4 lần chạy sáu phút và đo hiệu quả chạy bộ của họ (một chỉ số hiệu quả dựa trên lượng oxy bạn tiêu thụ ở một tốc độ nhất định), cũng như kết quả về mặt nhận thức, như nỗ lực chẳng hạn. Trong quá trình chạy, các tình nguyện viên được hướng dẫn để mỉm cười, nhăn mặt, thả lỏng tay và phần thân trên (bằng cách tưởng tượng rằng họ đang kẹp một nhúm bánh khoai tây chiên mỏng giữa ngón cái và ngón trỏ mà không làm bể chúng), hoặc chỉ để suy nghĩ diễn ra tự nhiên.

Kết quả ít nhiều cũng ủng hộ lợi ích của việc mỉm cười. Hiệu quả chạy bộ cao hơn khoảng 2% khi họ mỉm cười – một sự cải thiện tương đương với kết quả bạn đạt được sau hàng tuần hoặc hàng tháng tập plyometrics hoặc tập tạ nặng. Đây là sơ đồ tiêu thụ oxy trong bốn điều kiện khác nhau:

Sơ đồ tiêu thụ oxy khi chạy bộ trong bốn trạng thái khác nhau

Hiệu quả của nụ cười có thể tùy thuộc vào việc tạo ra một nụ cười “thật”. Nói một cách dễ hiểu là hãy cười bằng cả đôi mắt và đôi gò má cũng như miệng của bạn, đây chính là những gì các tình nguyện viên trong nghiên cứu trên được hướng dẫn thực hiện.

Brick thừa nhận rằng điều này nói dễ hơn làm, nhất là khi bạn đang cố gắng duy trì nó trong cả sáu phút. Một cách tốt hơn có lẽ là mô phỏng những gì Kipchoge đã làm trong cuộc đua Berlin marathon. Theo đánh giá của Brick thì Kipchoge bắt đầu mỉm cười chừng một hoặc hai lần mỗi dặm trong bốn hoặc năm dặm cuối cuộc đua, mỗi lần như vậy anh ấy giữ nụ cười khoảng 30 giây.

Ý tưởng về việc bạn có thể cải thiện hiệu suất chạy bộ chỉ đơn giản bằng cách mỉm cười thật đáng chú ý, trong khi đặc tính này khó có thể được cải thiện bằng cách “sửa” dáng chạy. Lời giải thích hợp lý nhất có lẽ là việc mỉm đem lại trạng thái thư giãn, giảm hoạt động của hệ thần kinh giao cảm (vốn có thể tác động đến nhịp tim) và sự căng cơ, cho phép bạn chạy hiệu quả hơn. Cần phải có nhiều nghiên cứu hơn để khẳng định ý tưởng này, nhưng hiện tại, đó là một biện pháp khá ít rủi ro mà bạn có thể thử. Biết đâu ai đó sẽ cười lại với bạn.”

Tác giả: Alex Hutchinson
Nguồn bài viết: outsideonline.com
Biên dịch bởi: The Running Hub

Về tác giả: Alex Hutchinson là một VĐV chạy bộ đường dài thuộc đội tuyển quốc gia Canada, và cũng là một cây bút cho các tạp chí Popular Mechanics, The New York Times, Runner’s World. Anh từng đoạt giải thưởng National Magazine Award của Canada và hiện là tác giả của nhiều bài viết trong chuyên mục Sweat Science của trang outsideonline.com.

Join the discussion